السيد موسى الشبيري الزنجاني

5108

كتاب النكاح ( فارسى )

بتواند بيش از 4 زن بگيرد . اين خلاف اجماع است « 1 » . 4 ) نقد استاد مد ظله : ظاهراً اين معنا براى آيه صحيح نيست و آيه شريفه نظر به تخيير بين جماعت و فرادى ندارد . زيرا اگر واو را به معناى أو تخييرى بگيريم بايد مواردى همچون نمازهاى جمعه و اعياد را كه در صدر اسلام واجب تعيينى بوده و آنها را به جماعت اقامه مىكردند ، مخصّص آيه قرار دهيم . در حالى كه مىتوان واو را به معناى خود دانسته و مرتكب چنين تخصيصى نگرديم . به نظر ما مثنى و فرادى حال است و واو نيز به معناى خودش مىباشد . معناى آن نيز اين است كه هم در موقعى كه به صورت جماعت هستيد و هم هنگامى كه تنها مىباشيد ، در هر حال ، وظائف خود را براى خدا انجام دهيد . 5 ) نظر مرحوم آقاى طباطبائى رحمه الله : ايشان فرموده‌اند : واو در آيه براى تفصيل بين مثنى و ثلاث و رباع آمده و تخيير را مىرساند . و چون بناى مَفعل و فُعال در اعداد دلالت بر تكرار ماده دارد ، معناى آيه عبارت از دو تا دو تا ، يا سه تا سه تا ، يا چهار تا چهار تا مىباشد . و از آنجا كه خطاب آيه به فرد نيست بلكه به افراد و عموم مردم است ، معناى آن اين خواهد بود كه هر يك از مؤمنين مىتوانند براى خود دو يا سه يا چهار زن برگزينند كه طبعاً نسبت به جميع مردم ، همان دو تا دو تا ، سه تا سه تا و چهار تا چهار تا خواهد شد « 2 » .

--> ( 1 ) - ابو الفتوح رازى : واو در آيت به معناى « او » تخيير است كقوله « قُلْ إِنَّما أَعِظُكُمْ بِواحِدَةٍ أَنْ تَقُومُوا لِلَّهِ مَثْنى وَ فُرادى » . ( 2 ) - الميزان ، ج 4 ، ص 167 .